وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

به گزارش حامد مجرد روابط عمومی معاونت بهداشتی دانشگاه

ارومیه/بیماریهای منتقله از طریق آب و غذا

لیدا ستارنژاد

کارشناس پیشگیری و مبارزه با بیماری های واگیر معاونت بهداشتی

دانشگاه علوم پزشکی آذربایجان غربی

 

بيماري‌هاي منتقله از آب و غذا بيماري‌هايي هستند كه از خوردن غذا و آشاميدن آب و نوشيدني آلوده ناشي مي‌شوند. افزايش مسافرت‌ها و توسعه گردشگري و همچنين افزايش مصرف غذا درخارج از منزل در جوامع مختلف بيماري‌هاي منتقله از آب و غذا را به عنوان يك مشكل بهداشتي جهاني مطرح كرده است عوامل اين آلودگي باكتري‌ها، توكسين‌ها، ويروس‌ها و انگل‌ها هستند.

بيماري در تمام گروه‌هاي نژادي، سني و جنسي رخ مي‌دهد از لحاظ فصلي در تمام فصول سال بخصوص فصول گرم اتفاق مي‌افتد.

این بیماریها به دلیل ایجاد اسهال می‌توانند موجب از دست رفتن آب و املاح بدن فرد بیمار شده و منجر به عوارض کم‌آبی و حتی مرگ انسان در طی مدت کوتاهی شود از این رو باید این‌گونه بیماری‌ها را در همه افراد به خصوص در کودکان جدی گرفت.

  راه انتقال در تمام موارد گوارشي و دهاني است.

بيماري‌هاي منتقله از غذا به دو دسته عمده تقسيم مي‌شوند:

 عفونتهاي منتقله از غذا (Foodborne infections)

اين عفونت‌ها از مصرف غذا يا آشاميدني آلوده به باكتري، ويروس يا انگل ناشي مي‌شوند

 مسموميت منتقله از غذا يا مسموميت غذايي

 (Foodborne intoxication or food poisoning)

مسموميت منتقله از غذا از مصرف غذا يا نوشيدني كه قبلاً با يك سم آلوده شده ناشي مي‌شود

 علائم باليني

علائم و نشانه‌هاي باليني در اغلب بيماري‌هاي منتقله از آب و غذا شامل اسهال، تهوع، استفراغ و
كرامپ‌هاي شكمي است اين نشانه‌ها بطور متوسط در مدت 24 تا 48 ساعت بعد از عفونت ظاهر شده و براي يك تا دو روز ادامه مي‌يابد. اغلب این بیماریها به دلیل از دست دادن آب و املاح بدن بیمار باعث ایجاد عوارض كم آبی در انسان می شوند و در مواردی كه سم یا توكسین خورده می شود علائم زودتر ظاهر می شوند و حتی گاهی یك تا دو ساعت بعد از خوردن غذا، علائم ظاهر می شوند.

 راه انتقال

بیماری های منتقله از آب و غذا از راه گوارشی  به دو طریق مستقیم و غیر مستقیم منتقل می شوند كه در انتقال مستقیم، افرادی مسول انتقال عفونت هستند كه بعد از اجابت مزاج، دستان خود را به طور كامل نمی شویند و در اثر تماس مستقیم با دیگران یا در اثر تماس با مواد غذایی، عفونت را به دیگران منتقل می كنند. و اگر این افراد تولیدكننده یا عرضه كننده مواد غذایی باشند، تهدیدی برای سلامت عمومی می باشند.

انتقال غیر مستقیم نیز به دلیل مصرف آب و مواد غذایی آلوده، سبزیجات و میوه جات آلوده، افزایش مصرف غذا در بیرون از منزل و استفاده از غذاهای آماده (Fast Food) می باشد. شیردادن كودكان با بطری های آلوده  یك عامل خطر چشمگیر برای شیرخواران محسوب می شود .

 پيشگيري از بيماري‌هاي منتقله ازآب و غذا

 -        - برای پیشگیری از بیماری‌های منتقله از راه آب و غذا باید از آب و غذای سالم و بهداشتی استفاده کرد.

-         - آب آلوده به راحتی از طریق نوشیدن یا استفاده جهت تهیه مواد غذایی، شستشوی میوه و سبزی‌ها می‌تواند موجب انتقال بیماری شود.

-        - باید توجه داشت یخ زدن موجب از بین رفتن میکروب‌ها نمی‌شود بنابراین یخی که از آب آلوده تهیه شده باشد می‌تواند موجب انتقال آلودگی و ابتلا افراد به بیماری شود.

-        - کنسروها در صورت آلودگی می‌توانند موجب ایجاد مسمومیت‌های خطرناکی شوند لذا قبل از مصرف حتما باید به مدت 20 دقیقه کنسروها را جوشاند.

-       -  مواد غذایی مانند گوشت، ماهی، تخم مرغ به طور کامل پخته شده و از مصرف نیم پز این مواد خودداری شود.

-        - باید توجه شود که رشد باکتری ها در دمای یخچال متوقف نمی شود بلکه  با سرعت کمتری انجام می گیرد بنابراین ضروریست مواد غذایی پخته شده پس از خارج کردن از یخچال به طور کامل گرم و سپس مصرف شوند.

-       -  اصل مهم دیگر در پیشگیری از ابتلا به بیماری‌های منتقله از آب و غذا؛ رعایت بهداشت فردی در هر شرایط است. اگر فردی تمام موارد گفته شده را رعایت نماید ولی با دستان آلوده شروع به غذا خوردن کند آلودگی به راحتی وارد بدن خواهد شد. دست افراد در طول روز در اثر تماس با محیط اطراف آلوده می‌شود و اگر به درستی با آب و صابون شستشو نشوند می‌توانند انواع بیماری‌ها را انتقال دهند.در شستشوی دست‌ها باید تمامی نقاط دست از جمله بین انگشتان، زیر ناخن‌ها، مچ‌ها، پشت دست و گودی کف دست را به صابون آغشته کرد و با آب شست.

-         اگر به هر دلیلی فردی مبتلا به اسهال و یا استفراغ شد بخصوص در کودکان زیر 5 سال و افراد سالمند باید حتما به پزشک مراجعه کرده و از خوددرمانی پرهیز نماید. جبران آب و املاح از دست رفته در بیماران مبتلا به اسهال بسیار اهمیت دارد.استفاده از پودر ORS و تجویز مایعات از جمله آب میوه های طبیعی، بدون اضافه کردن شکر توصیه می‌شود.

نسخه چاپي ارسال به دوست

شنبه ١٥ تير ١٣٩٨ - ١٠:٠٢ / شماره خبر: ١٩٢٥٨١ / تعداد نمايش: 34

برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 

خروج